Zie je op tegen het spreken op een uitvaart? Je bent niet de enige. Voor veel mensen is het speechen op een begrafenis een lastige opgave. Niet alleen de zenuwen voor het speechen zelf, maar ook de angst voor eventuele emoties spelen vaak een rol.
De volgende tips kunnen je helpen bij het houden van jouw uitvaartspeech.
Als je veel heeft meegemaakt met de overledene, ligt het gevaar op de loer dat je van alles wilt vertellen. Persoonlijke verhalen, anekdotes, grappige dingen die de overledene altijd zei: alles lijkt in eerste instantie relevant. Bedenk van tevoren goed wat je nu precies wilt vertellen. Oftewel: bepaal jouw kernboodschap(pen). Mocht je vanwege zenuwen of emoties even niet meer weten wat je precies aan het vertellen was, dan kunt je altijd terugvallen op uw kernboodschap.
Heb je last van zenuwen?
Goed ademhalen helpt! Zenuwen zorgen er vaak voor dat jouw ademhaling erg hoog zit. Probeer jouw ademhaling juist laag, in jouw buik, te voelen en rustig adem te halen. Dit zal ervoor zorgen dat jouw hartslag vertraagt, waardoor jouw zenuwen afnemen. Ook hierbij geldt: een goed begin is het halve werk. Probeer jouw ademhaling al voordat je begint met speechen onder controle te houden. Je zult een stuk zelfverzekerder aan jouw speech beginnen.
Een mooie afscheidsspeech hoeft niet alleen maar zwaar beladen te zijn. Indien gepast kan humor een afscheid juist extra waardevol maken. Zorg dus voor een vrolijke noot in het verhaal. Let er wel op dat je de humor op een positieve manier inzet, en maak het niet te overdreven.
Tijdens een uitvaart zitten er vaak bekenden in de zaal. Dit maakt dit onderdeel van spreken in het openbaar extra spannend. Neem dan ook de tijd om aan het publiek te wennen. Kijk rustig de zaal rond voordat je begint met spreken. Het helpt tegen de zenuwen om te zien dat je voor verschillende mensen praat in plaats van voor één grote groep.
Tranen mogen er zijn. Spreken tijdens het afscheid van jouw dierbare kan veel emoties oproepen. Als je stem breekt of er tranen komen, hoef je die niet tegen te houden. Neem gerust een moment rust, adem rustig en drink een slokje water. Je hoeft je niet te haasten. Het kan prettig zijn om tissues en een glas water binnen handbereik te hebben.
Misschien geeft het je rust om vooraf met iemand af te spreken dat diegene jouw woorden kan overnemen als het spreken te moeilijk wordt. Dat kan een naaste zijn, maar ook de uitvaartverzorger. Zorg dat er een extra exemplaar van je tekst klaarligt. Zo weet je dat jouw verhaal verteld kan worden, ook als het je op dat moment zelf niet lukt.
Mochten zenuwen of emoties de overhand nemen, dan is het fijn om ergens op terug te kunnen vallen. Het is dan ook handig om jouw speech in geschreven vorm bij de hand te hebben. In geval van nood kun je, of iemand anders, de tekst altijd nog voorlezen in plaats van uit het hoofd vertellen. De mogelijkheid van een eventuele back-up is vaak al genoeg om ervoor te zorgen dat het speechen goed verloopt.
Wil je graag iets vertellen tijdens het afscheid, maar vind je spreken voor de aanwezigen te moeilijk? Of kun je zelf niet bij de uitvaart zijn? Dan kan een vooraf opgenomen videoboodschap een mooie manier zijn om jouw woorden en herinneringen te delen.
Je kunt de boodschap opnemen met een camera of telefoon, eventueel met hulp van iemand bij wie je je prettig voelt. Gebruik je een telefoon, houd deze dan horizontaal en kies een rustige plek waar je goed verstaanbaar bent. Bespreek vooraf met jouw uitvaartverzorger hoe de video tijdens de plechtigheid kan worden vertoond. Zo kunnen ook jouw woorden een plek krijgen in het afscheid.
Soms is het lastig om herinneringen op papier te zetten of ze tijdens het afscheid zelf uit te spreken. Een professionele uitvaartspreker kan je hierbij helpen of de toespraak van je overnemen.
In gesprekken met de nabestaanden verzamelt de spreker verhalen over het leven, het karakter en de betekenis van jouw dierbare. Daaruit ontstaat een persoonlijke toespraak, die jullie vóór de uitvaart samen doornemen. Zo is er ruimte om iets aan te vullen of aan te passen en kun je erop vertrouwen dat het verhaal past bij degene van wie je afscheid neemt.
Bij sommige uitvaartsprekers kun je de tekst na afloop als ingebonden levensverhaal ontvangen. Een tastbare herinnering om later rustig terug te lezen. Onze uitvaartverzorger vertelt je graag welke mogelijkheden er zijn.